Thơ chúc mừng sinh nhật hài hước là cách chúc khiến người nhận bật cười trước khi kịp cảm động. Dưới đây là sáu bài thơ tự sáng tác, mỗi bài dành cho một kiểu người nhận: bạn thân, đồng nghiệp, vợ hoặc chồng, bố mẹ, ông bà và cả chính mình. Bài nào cũng ngắn, vừa một tấm thiệp hay một tin nhắn.
Một lời chúc sinh nhật bằng thơ vui khác lời chúc thường ở chỗ nó có một chi tiết bất ngờ: một lời nhắc "nhớ mời bữa sau", một con số tuổi cố ý viết sai, một lời hứa ngoan chỉ trong một ngày. Chi tiết ấy làm người nhận nhớ lời chúc lâu hơn. Mỗi bài kèm ghi chú vì sao nó hợp với người nhận đó; phần cuối là cách viết thơ lên thiệp, bánh, tin nhắn và những kiểu đùa không nên đưa vào thơ sinh nhật.
Hai bài cho bạn thân và đồng nghiệp
Hai bài đầu dành cho những người gặp mình hằng ngày. Với bạn thân có thể trêu mạnh tay hơn, với đồng nghiệp thì chúc những điều cả tập thể cùng mong.
1. Cho bạn thân
Mừng cậu thêm một tuổi xuân
Bánh kem thêm nến, ngại ngần chi đâu
Ước gì cứ ước mau mau
Ước xong nhớ bữa hôm sau cậu mời
Bạn thân là người duy nhất mình có thể vừa chúc vừa "đòi nợ" trong cùng một bài thơ. Ba câu đầu là lời chúc bình thường, câu cuối lật lại bằng lời nhắc bữa hôm sau cậu mời. Giữa bạn thân, câu đùa này là cách nói "mình muốn gặp cậu thêm".
Có thể đổi "cậu" thành "mày", "bà", "ông" tuỳ cách xưng hô trong nhóm, giữ nguyên số chữ.
2. Cho đồng nghiệp
Chúc anh sinh nhật vui tươi
Việc ít, lương nhiều, mười mươi như mơ
Họp thì ngắn gọn bất ngờ
Máy in chẳng kẹt, chẳng chờ thang máy
Lời chúc cho đồng nghiệp nên vui mà không riêng tư quá. Bài này chúc những điều mọi người ở văn phòng đều mong: việc ít, họp ngắn, máy in không kẹt, thang máy không phải chờ. Ai đọc cũng gật gù vì đó là ước mơ chung của cả phòng. Hợp viết lên tấm thiệp tập thể mà cả phòng cùng ký.
Hai bài cho người thương và bố mẹ
Hai bài tiếp theo dành cho người trong nhà. Đây là hai bài mà người đọc tự nhận phần vụng về hoặc láu lỉnh của mình, nên người nhận chỉ có cười.
3. Cho vợ hoặc chồng
Sinh nhật em, anh nhớ không?
Năm nay anh nhớ, chẳng mong nhắc gì
Hoa, quà, bánh ngọt, thiệp ghi
"Mừng em mười tám", dù thì… thôi nha
Câu mở đầu là câu hỏi mà nhiều người vợ, người chồng từng hồi hộp. Năm nay anh nhớ, chuẩn bị đủ cả, và ghi lên thiệp một con số tuổi "mười tám" cố ý sai. Chữ "dù thì… thôi nha" bỏ lửng là phần duyên nhất: ai cũng biết không phải mười tám, nhưng không ai nỡ sửa.
Đổi "anh" và "em" cho đúng vai, bài dùng được cho cả vợ tặng chồng. Con số tuổi có thể đổi tuỳ ý, miễn là trẻ hơn tuổi thật.
4. Cho bố mẹ
Mừng mẹ thêm tuổi hôm nay
Con xin hứa sẽ cả ngày ngoan ngoan
Rửa bát, quét nhà, dọn bàn
Không chơi điện thoại, không than học bài
Mẹ cười: "Thế còn ngày mai?"
Con thưa: "Sang năm con lại hứa thêm"
Lời hứa ngoan "cả ngày" là món quà sinh nhật quen thuộc của con cái, và bài thơ trêu chính lời hứa ấy. Mẹ hỏi ngày mai, con đáp sang năm hứa tiếp, một câu trả lời láu lỉnh mà mẹ nào nghe cũng cười. Bài hợp để con tuổi học trò đọc tặng bố mẹ, đổi "mẹ" thành "bố" là dùng được ngay.
Hai bài cho ông bà và cho chính mình
Hai bài cuối dành cho hai đầu của tuổi tác: ông bà và chính mình. Cả hai đều cười về tuổi một cách nhẹ nhàng, không ai thấy chạnh lòng.
5. Cho bà
Chúc bà tròn tám mươi
Vẫn cười như hoa nở
Sáng đi bộ quanh hồ
Bước nhanh hơn cháu nữa
Cháu đuổi theo hụt hơi
Bà quay lại, cười khà:
"Trẻ gì mà chậm thế
Mai dậy cùng với bà!"
Bài năm chữ để bà là người thắng: bà đi bộ nhanh hơn cháu, cháu đuổi theo hụt hơi. Lời trêu cuối thuộc về bà, vừa vui vừa là lời rủ rê đáng yêu. Kiểu chúc này làm người lớn tuổi vui vì được khen khoẻ mà không cần chữ "sống lâu" nào. Đổi "tám mươi" thành tuổi thật của bà và "đi bộ quanh hồ" thành thói quen thật của bà để bài thành của riêng nhà mình.
6. Cho chính mình
Hôm nay mình thêm tuổi rồi
Soi gương thấy vẫn như hồi mười lăm
Chỉ là ngủ sớm âm thầm
Mười giờ đã thấy chiếu nằm gọi tên
Bài tự chúc là bài để đăng kèm tấm ảnh sinh nhật của chính mình. Hai câu đầu tự khen vẫn trẻ như mười lăm, hai câu sau tự thú một dấu hiệu nhỏ của tuổi: mười giờ đã buồn ngủ. Tự trào kiểu này làm bạn bè vào chúc mừng thoải mái hơn, ai cũng muốn kể dấu hiệu tuổi tác của mình.
Muốn vui hơn, đổi "mười giờ" thành giờ đi ngủ thật của mình, càng sớm càng buồn cười.
Chọn bài thơ theo người nhận
Mỗi người nhận hợp với một kiểu đùa khác nhau. Bảng dưới đây giúp chọn nhanh:
| Người nhận | Kiểu đùa hợp | Nên tránh |
|---|---|---|
| Bạn thân | Trêu thẳng, "đòi" mời, nhắc kỷ niệm chung | Chuyện riêng bạn chưa muốn ai biết |
| Đồng nghiệp | Ước mơ chung của văn phòng: họp ngắn, việc ít | Tuổi, tình trạng hôn nhân, lương |
| Vợ, chồng, người yêu | Viết tuổi trẻ hơn, tự nhận mình hay quên | Cân nặng, ngoại hình, người yêu cũ |
| Bố mẹ | Con tự trêu lời hứa ngoan của mình | Trêu bố mẹ già, hay quên |
| Ông bà | Khen khoẻ, khen nhanh nhẹn, để ông bà thắng | Chuyện bệnh tật, tuổi thọ |
| Chính mình | Tự trào dấu hiệu tuổi tác nhỏ | Than thở quá đà làm bạn bè khó chúc |
Nguyên tắc chung rất đơn giản: người nhận phải là người cười to nhất khi đọc bài thơ. Nếu có chút nào khiến họ chột dạ, đổi chi tiết đó trước khi gửi.
Khi không chắc người nhận thuộc kiểu nào, chọn hướng khen: khen trẻ, khen khoẻ, khen giỏi, khen chu đáo. Một lời khen bọc trong câu đùa hiếm khi làm ai phật lòng, còn một lời trêu dù nhẹ vẫn có thể rơi đúng chỗ người ta đang ngại.
Viết thơ chúc lên thiệp, bánh và tin nhắn
Cùng một bài thơ, đặt ở đâu sẽ quyết định cách viết:
- Thiệp: chép cả bài bằng tay, ký tên ở dưới. Chữ viết tay làm bài thơ vui có thêm sự chân thành, người nhận hay giữ lại.
- Bánh kem: chỉ đủ chỗ cho một câu, chọn câu chốt ngắn nhất như "Mừng em mười tám" hoặc "Mai dậy cùng với bà".
- Tin nhắn: gửi cả bài bốn câu, ngắt dòng đúng câu thơ để đọc trên điện thoại dễ nhìn.
- Đọc trực tiếp: đọc ngay trước lúc thổi nến, khi mọi người đang tập trung, ngừng một nhịp trước câu cuối.
- Đăng mạng xã hội: dùng bài ngắn, gắn kèm ảnh chụp chung, hỏi người được chúc trước khi đăng ảnh của họ.
Nếu tự viết, giữ bài trong bốn đến sáu câu. Thơ sinh nhật dài quá dễ biến thành bài phát biểu, mọi người sốt ruột chờ cắt bánh.
Những kiểu đùa không nên đưa vào thơ sinh nhật
Sinh nhật là ngày của người được chúc, nên mọi câu đùa phải làm họ vui trước tiên. Những đề tài dễ làm hỏng không khí gồm cân nặng và ngoại hình, chuyện chưa lập gia đình hay chưa có con, chuyện công việc không suôn sẻ, và tuổi thật với những người ngại nhắc tuổi. Dù người viết không có ý xấu, một câu đọc lên giữa đông người có thể làm người được chúc ngượng suốt buổi tiệc.
Cũng nên tránh những câu đùa chỉ một nhóm nhỏ hiểu khi đọc trước đông người. Câu đùa nội bộ đọc trong tiệc gia đình hay tiệc công ty dễ làm những người còn lại thấy lạc lõng. Để dành chúng cho tin nhắn riêng, còn bài đọc chung thì chọn chi tiết ai cũng hiểu.
Cuối cùng, đừng biến bài thơ thành dịp "kể tội" người được chúc, dù là tội đáng yêu như hay trễ hẹn hay hay quên. Một chi tiết trêu nhẹ là đủ; ba bốn chi tiết liên tiếp thì người nghe sẽ thấy giống buổi phê bình hơn là buổi mừng sinh nhật.
Đọc thơ chúc ngay trước lúc thổi nến
Khoảnh khắc trước khi thổi nến là lúc mọi người tập trung nhất trong một bữa tiệc sinh nhật, cũng là lúc hợp nhất để đọc một bài thơ vui. Cách làm cho tiết mục gọn mà duyên:
- Thắp nến xong, chờ mọi người hát xong bài chúc mừng sinh nhật rồi mới đọc, đừng chen vào giữa bài hát.
- Đứng cạnh người được chúc, quay mặt về phía khách, cầm thiệp hoặc điện thoại thấp ngang ngực để không che mặt.
- Đọc bốn đến sáu câu, giọng vừa phải, ngừng một nhịp trước câu cuối rồi nhìn thẳng vào người được chúc khi đọc câu chốt.
- Đọc xong, trao tấm thiệp có chép bài thơ cho người được chúc, rồi mời họ ước và thổi nến.
- Nếu nến là loại tự cháy lại, chờ người được chúc thổi lần thứ hai rồi mới tiết lộ, cả phòng sẽ cười thêm một lần nữa.
Tiết mục chỉ nên kéo dài chưa tới một phút. Nến cháy lâu sẽ chảy sáp lên bánh, và khách đang chờ ăn bánh sẽ sốt ruột hơn là thích thú.
Câu hỏi thường gặp
Thơ chúc sinh nhật hài hước có hợp với sếp không?
Hợp nếu chọn kiểu chúc những điều cả tập thể mong như bài cho đồng nghiệp, hoặc chúc sếp luôn vui, luôn khoẻ bằng giọng dí dỏm. Tránh trêu tuổi, ngoại hình hay cách làm việc của sếp. Thiệp tập thể có nhiều người ký là cách an toàn nhất.
Có nên viết sai tuổi trong thơ chúc sinh nhật để đùa không?
Viết tuổi trẻ hơn như "mừng em mười tám" thường được đón nhận vì đó là lời khen. Không nên viết tuổi già hơn để trêu, kể cả với bạn thân, vì dễ chạm tự ái khi đọc trước người khác. Nếu người nhận ngại nhắc tuổi, bỏ hẳn con số.
Bài thơ sinh nhật nên dài bao nhiêu?
Bốn đến sáu câu là vừa, đọc trong khoảng hai mươi giây. Với thiệp hoặc tin nhắn, bốn câu là đẹp nhất. Bài dài hơn tám câu chỉ hợp khi đọc tặng người rất thân trong một bữa tiệc nhỏ, không phải giữa đông khách.
Trẻ con có thể đọc thơ chúc sinh nhật ông bà như thế nào?
Chọn bài năm chữ hoặc bốn chữ, đổi tuổi và thói quen cho đúng ông bà, tập đọc vài lần trước ngày sinh nhật. Bé đọc ngay trước lúc thổi nến, kèm một cái ôm ở câu cuối. Không cần đọc đúng từng chữ, ông bà vui vì bé tự đọc.
Làm sao để thơ chúc sinh nhật không bị sến?
Thêm một chi tiết bất ngờ hoặc một câu tự trào, như lời nhắc mời bữa sau hay lời hứa ngoan chỉ một ngày. Sến thường đến từ việc dồn quá nhiều chữ chúc hạnh phúc, mãi mãi, tuyệt vời vào một bài. Một chi tiết cụ thể đáng giá hơn nhiều lời chúc chung chung.
Có thể tự viết thơ chúc sinh nhật khi chưa từng làm thơ không?
Có. Lấy một bài ở trên làm khung, giữ số chữ mỗi câu, rồi thay chi tiết bằng chuyện thật của người nhận. Đọc to cho chính mình nghe, chữ nào vấp thì đổi chữ khác cùng nghĩa. Người nhận quý sự cố gắng hơn là luật thơ.