Câu đố mẹo cho tiệc công ty cần ba thứ: đáp án gần với đời đi làm để ai cũng cười, câu hỏi đủ ngắn để MC đọc qua micro, và đáp án không thể cãi để phần thưởng trao đúng người. Tiệc tất niên, sinh nhật công ty hay buổi team building đều cần vài phút "làm nóng" trước khi vào phần chính, và câu đố mẹo làm việc đó tốt hơn một bài phát biểu dài.
Mười lăm câu dưới đây chia ba nhóm: câu đố chuyện văn phòng, câu đố có số hợp để tranh luận, và một chuỗi bốn câu nối nhau rất hợp để kết màn. Mỗi câu có gợi ý để MC cứu khi cả hội trường im lặng, đáp án kèm giải thích ở cuối bài.
Nhóm 1: Câu đố chuyện văn phòng
Năm câu lấy đề tài từ những thứ ai đi làm cũng gặp mỗi ngày. Đáp án ngắn, hợp để đố nhanh khi mọi người vừa ngồi vào bàn, chưa ai kịp mệt. Người trả lời đúng nhận một món quà nhỏ là đủ, không cần giải to.
Câu 1
Sáng nào nhân viên cũng "chấm" một cái, không cần mực, cũng không cần nước chấm. Đó là chấm gì?
Gợi ý: Quên làm việc này thì cuối tháng phòng nhân sự sẽ hỏi.
Câu 2
Thứ gì trên bàn làm việc có rất nhiều phím mà chưa từng chơi được bản nhạc nào?
Gợi ý: Gõ lách cách cả ngày.
Câu 3
Lương gì không công ty nào trả, mà thiếu nó thì cả nhà đói?
Gợi ý: Nó nằm trong kho, trong bao, trong nồi cơm.
Câu 4
Máy gì viết được chữ của mọi thứ tiếng mà chưa từng đi học ngày nào?
Gợi ý: Nó hay bị kẹt giấy đúng lúc gấp nhất.
Câu 5
Cái gì càng tặng đồng nghiệp nhiều thì mình càng có thêm?
Gợi ý: Không tốn tiền, chỉ cần khoé miệng.
Nhóm 2: Câu đố có số, để cả bàn tranh luận
Năm câu này có con số và luôn gây tranh luận. Nên đố theo bàn: mỗi bàn bàn bạc một phút rồi cử một người trả lời. Câu mất 10 nghìn đồng là câu "nóng" nhất, MC nên chuẩn bị sẵn lời giải để giải thích rõ ràng.
Câu 6
Ba người đi ăn, hoá đơn 300 nghìn, mỗi người góp 100 nghìn. Chủ quán bớt 50 nghìn, đưa phục vụ mang trả. Phục vụ xin giữ 20 nghìn làm tiền boa, trả lại mỗi người 10 nghìn. Vậy mỗi người trả 90 nghìn, ba người là 270 nghìn, cộng 20 nghìn tiền boa là 290 nghìn. 10 nghìn còn lại đi đâu? (số giả định)
Gợi ý: Tiền boa đã nằm sẵn trong 270 nghìn chưa?
Câu 7
Một chiếc bánh kem sinh nhật tròn, chỉ được cắt ba nhát thẳng. Làm sao chia thành tám miếng bằng nhau?
Gợi ý: Không phải nhát nào cũng cắt từ trên xuống.
Câu 8
Một sợi dây dài 10 mét, mỗi nhát kéo cắt ra một đoạn 1 mét. Cần cắt mấy nhát?
Gợi ý: Nhát cuối cùng cho ra mấy đoạn?
Câu 9
Một căn phòng vuông có bốn góc, mỗi góc có một con mèo. Trước mặt mỗi con mèo có ba con mèo. Trong phòng có mấy con mèo?
Gợi ý: Đứng ở một góc, nhìn ra ba góc còn lại.
Câu 10
Tiệc có 10 người, ai cũng bắt tay mỗi người còn lại đúng một lần. Có tất cả bao nhiêu cái bắt tay?
Gợi ý: Mỗi người bắt 9 cái, nhưng mỗi cái bắt tay có hai người.
Nhóm 3: Chuỗi câu đố kết màn và một câu đường phố
Bốn câu đầu nhóm này nối với nhau thành một chuỗi, phải đố đúng thứ tự mới vui. Câu cuối là câu lẻ, hợp để đố khi mọi người chuẩn bị ra về. Chuỗi này hay được đố trong các buổi phỏng vấn vui, ai trả lời đúng cả bốn câu rất hiếm.
Câu 11
Làm thế nào để cho một con voi vào tủ lạnh?
Gợi ý: Đừng nghĩ tới kích thước.
Câu 12
Làm thế nào để cho một con hươu cao cổ vào tủ lạnh?
Gợi ý: Trong tủ đang có gì?
Câu 13
Sư tử triệu tập cuộc họp của muông thú. Con nào vắng mặt?
Gợi ý: Ai đang bị nhốt trong tủ lạnh?
Câu 14
Một người phải lội qua con sông có cá sấu, không có thuyền, mà vẫn sang được an toàn. Vì sao?
Gợi ý: Cá sấu đang ở đâu?
Câu 15
Một tài xế xe tải đi ngược chiều trên đường một chiều, cảnh sát giao thông nhìn thấy mà không phạt. Vì sao?
Gợi ý: Câu hỏi có nói anh ấy đang lái xe không?
Đáp án và giải thích cả 15 câu
MC nên in phần này ra giấy cầm tay, vì câu mất 10 nghìn đồng và câu chuỗi con voi thường bị hỏi vặn nhiều nhất.
Câu 1 – Chấm công. Chữ "chấm" khiến người nghe nghĩ tới chấm mực, chấm nước mắm. Đáp án lại là việc quẹt thẻ, quét vân tay hay ký tên mỗi sáng. Câu đố gần gũi nên cả hội trường thường cười ồ khi nghe giải.
Câu 2 – Bàn phím máy tính. Cây đàn cũng có phím, nên người nghe dễ nghĩ tới đàn. Nhưng bàn phím máy tính thì chỉ gõ chữ. Có người trả lời "máy tính tiền" cũng có lý, MC có thể tặng thêm một phần quà cho câu trả lời sáng tạo.
Câu 3 – Lương thực. Câu đố chơi trên chữ "lương". Người đi làm nghe chữ này thì nghĩ ngay tới tiền lương, thưởng tháng mười ba. Đáp án là gạo, ngô, khoai, thứ nuôi sống mọi người.
Câu 4 – Máy in. Máy in in được bất kỳ ngôn ngữ nào được gửi tới, dù không "hiểu" chữ nào. Gợi ý "kẹt giấy" là chi tiết dân văn phòng nghe là cười, vì ai cũng từng đứng chờ máy in lúc sắp họp.
Câu 5 – Nụ cười. Tặng nụ cười thì thường nhận lại nụ cười. Câu đố hơi "dễ thương" nên hợp để đố cuối nhóm, khi MC muốn chuyển sang phần cảm ơn nhân viên. Ai trả lời "lời khen" cũng nên tính đúng.
Câu 6 – Không mất đồng nào; phép cộng 270 + 20 là sai. 270 nghìn khách đã trả gồm 250 nghìn tiền ăn và 20 nghìn tiền boa. Muốn khớp với 300 nghìn ban đầu thì phải cộng 30 nghìn đã nhận lại, không phải cộng thêm 20 nghìn. Câu đố lừa bằng cách cộng hai khoản không cùng phía.
Câu 7 – Hai nhát cắt từ trên xuống thành hình chữ thập, nhát thứ ba cắt ngang theo chiều dày bánh. Hai nhát chữ thập cho bốn miếng, nhát ngang chia mỗi miếng thành tầng trên và tầng dưới, được tám miếng bằng nhau. Câu đố đòi hỏi nghĩ theo không gian ba chiều thay vì nhìn bánh từ trên xuống.
Câu 8 – 9 nhát. Nhát thứ chín cắt đoạn 2 mét cuối thành hai đoạn 1 mét, nên không cần nhát thứ mười. Câu này cùng họ với bài toán trồng cây hai đầu đường: số khoảng ít hơn số mốc một đơn vị.
Câu 9 – Bốn con. Mỗi con mèo ngồi ở góc nhìn thấy ba con ở ba góc kia. Câu đố mô tả cùng một nhóm bốn con mèo từ bốn góc nhìn, nhưng nghe như có thêm mười hai con.
Câu 10 – 45 cái. Mỗi người bắt tay 9 người khác, 10 người là 90 lượt, nhưng mỗi cái bắt tay được tính hai lần (một lần cho mỗi bên), nên chia đôi còn 45. Phần đông trả lời 90 hoặc 100.
Câu 11 – Mở tủ lạnh, cho voi vào, đóng tủ lại. Câu đố hỏi các bước chứ không hỏi tủ đủ to không. Người lớn thường nghĩ quá phức tạp, như cắt nhỏ, thu nhỏ, mua tủ lớn, trong khi trẻ con trả lời ba bước rất tự nhiên.
Câu 12 – Mở tủ, lấy con voi ra, cho hươu cao cổ vào, đóng tủ. Câu này kiểm tra người nghe có nhớ câu trước không. Ai trả lời "mở tủ, cho hươu vào, đóng tủ" là quên mất con voi vẫn đang ở trong.
Câu 13 – Con hươu cao cổ. Hươu cao cổ vẫn đang ở trong tủ lạnh từ câu trước. Chuỗi câu đố thú vị ở chỗ đáp án mỗi câu phụ thuộc vào câu trước, kiểm tra cả trí nhớ lẫn sự chú ý của người chơi.
Câu 14 – Vì cá sấu đều đi họp với sư tử. Cả muông thú đang dự cuộc họp ở câu trước, nên sông không còn con cá sấu nào. Đây là câu chốt của chuỗi, người trả lời đúng xứng đáng nhận giải lớn nhất buổi.
Câu 15 – Vì anh ấy đang đi bộ. Chữ "tài xế xe tải" khiến người nghe hình dung anh ấy đang lái xe. Đề chỉ nói anh ấy là tài xế, không nói đang ngồi sau vô lăng. Đi bộ trên vỉa hè thì không có chiều nào bị cấm.
Chọn câu đố hợp không khí tiệc công ty
Tiệc công ty có người mới vào, người lâu năm, có sếp và có thực tập sinh. Câu đố tốt cho dịp này là câu không bắt ai phải biết kiến thức chuyên môn, không chọc vào ai, không đụng chuyện lương thưởng nhạy cảm của riêng người nào. Nhóm một chọn những đề tài chung như chấm công, máy in, bàn phím, ai nghe cũng thấy mình trong đó.
Nên tránh câu đố hai nghĩa, câu chọc vào ngoại hình, tuổi tác, quê quán hay giới tính, dù trên mạng có rất nhiều câu "gây cười" kiểu đó. Một câu đố làm một người ngượng thì cả buổi tiệc kém vui. Cũng nên tránh câu cần nhiều thời gian suy nghĩ khi mọi người đang đói hoặc đã mệt cuối buổi.
Câu có số như câu mất 10 nghìn đồng hợp với khi mọi người đã ăn xong, ngồi thư thả, vì nó cần vài phút tranh luận. Chuỗi con voi hợp để kết màn, vì nó cần mọi người theo dõi từ đầu đến cuối.
Cách MC dẫn phần đố vui có thưởng cho duyên
MC đọc câu hỏi hai lần, chậm và rõ, rồi mới mở quyền trả lời. Nên quy định cách giành quyền, như giơ tay hoặc giơ thẻ, để không ồn ào. Khi có người trả lời sai, MC có thể đùa nhẹ "gần đúng rồi" thay vì "sai rồi", giữ không khí vui cho người vừa mạnh dạn đứng lên.
Phần thưởng không cần lớn: một hộp bánh, một phiếu nghỉ nửa ngày (nếu công ty đồng ý), một món quà lưu niệm là đủ. Quan trọng là trao ngay sau câu trả lời đúng, kèm vài lời khen. Chuỗi bốn câu con voi nên có giải riêng cho người trả lời đúng câu cuối.
Nên chuẩn bị dư vài câu dự phòng, vì đôi khi có người đã biết đáp án và trả lời quá nhanh. Khi đó MC có thể mời người đó giữ bí mật và để người khác đoán trước, rồi tặng họ quà "người đã biết trước" cho vui.
Câu hỏi thường gặp
Phần đố vui trong tiệc công ty nên kéo dài bao lâu?
Khoảng mười lăm đến hai mươi phút là vừa, tương đương tám đến mười câu. Lâu hơn thì phần ăn uống và các tiết mục khác bị ảnh hưởng, mọi người bắt đầu mất tập trung. Nếu muốn đố nhiều, có thể chia làm hai lượt xen giữa chương trình.
Có nên để sếp tham gia trả lời câu đố không?
Nên, vì sếp cùng chơi làm không khí gần gũi hơn. Nhưng nên để sếp trả lời sau nhân viên hoặc tham gia theo bàn như mọi người. Nếu sếp trả lời sai, đó thường là khoảnh khắc cả phòng cười vui nhất, miễn là MC xử lý khéo.
Câu đố mất 10 nghìn đồng giải thích thế nào cho mọi người dễ hiểu?
Viết hai cột lên bảng: tiền khách bỏ ra và tiền đi đâu. Khách bỏ ra 270 nghìn, trong đó quán giữ 250 nghìn, phục vụ giữ 20 nghìn. Khi thấy hai bên khớp nhau, mọi người sẽ hiểu phép cộng 270 với 20 là cộng nhầm phía.
Có nên dùng câu đố về nghề của công ty mình không?
Có thể dùng một hai câu nếu ai trong công ty cũng hiểu, ví dụ thuật ngữ quen thuộc của ngành. Nhưng không nên nhiều, vì người mới vào hoặc người ở bộ phận khác sẽ thấy bị bỏ ra ngoài. Câu đố chung về đời đi làm thường an toàn hơn.
Đố vui có thưởng có cần chia đội không?
Chia theo bàn hoặc theo phòng ban giúp mọi người bàn bạc và gắn kết hơn, nhất là với câu có số. Câu ngắn ở nhóm một có thể để cá nhân giành quyền trả lời cho nhanh. Kết hợp cả hai cách giữ được nhịp buổi tiệc.